August Emil Fieldorf należał do pokolenia, które całe życie poświęciło walce o niepodległość Polski. Walczył w Legionach Polskich, a następnie w wojnie z bolszewikami w 1920 roku.
Podczas II wojny światowej był jednym z najważniejszych dowódców Armia Krajowa. Jako twórca i dowódca Kedyw odpowiadał za działania dywersyjne przeciwko niemieckiemu okupantowi i nadzorował wiele najważniejszych akcji polskiego podziemia.
Po rozwiązaniu Armii Krajowej w styczniu 1945 roku generał próbował żyć pod przybranym nazwiskiem i nie angażować się w działalność polityczną. Miał nadzieję, że zakończenie wojny przyniesie Polsce upragnioną wolność.
Stało się inaczej.
12 marca 1945 roku w Milanówku został zatrzymany przez funkcjonariuszy NKWD i wywieziony do Związku Sowieckiego. Bohater walki z niemiecką okupacją stał się więźniem nowego systemu, który w powojennej Polsce niszczył struktury niepodległościowego podziemia.
Po powrocie do Polski generał został ponownie aresztowany przez komunistyczne władze. W sfingowanym procesie oskarżono go o rzekomą współpracę z Niemcami.
Wspomnienie jego żony zachowało słowa, które wypowiedział do niej w więzieniu:
„Czy wiesz, dlaczego mnie skazali? Bo odmówiłem współpracy z nimi. Pamiętaj, żebyś nie prosiła o łaskę. Zabraniam ci.”
Były to słowa człowieka, który mimo groźby śmierci pozostał wierny swoim zasadom i przysiędze żołnierskiej.
24 lutego 1953 roku gen. August Emil Fieldorf został stracony w więzieniu mokotowskim w Warszawie. Do dziś jego miejsce pochówku nie jest pewne.
Aresztowanie 12 marca 1945 roku było początkiem drogi męczeństwa jednego z największych bohaterów polskiej walki o wolność. Postawa generała „Nila” – odmowa współpracy z reżimem i godne przyjęcie wyroku – pozostaje symbolem honoru, wierności i odwagi wobec niesprawiedliwości historii.
